اعظم حمیدپور
در پی تسری سونامی انقلاب های عربی به اکثر کشورهای خاورمیانه و در شرایط کنونی بحرین را می توان بحرانی ترین کشور منطقه دانست. قیام های مردمی در این کشور با هدف سرنگونی حکومت "شیخ حمد بن عیسی آل خلیفه" پادشاه فعلی بحرین تداوم دارد. پادشاه بحرین که بعد از فوت پدرش در مارس 1999 به قدرت رسید، سعی می کند چهره ای مدرن و اصلاح طلب داشته باشد اما بسیاری معتقدند تبعیض های مربوط به شیعیان، به شدت از این گروه ناراضی بالقوه ساخته است.
در پی تسری سونامی انقلاب های عربی به اکثر کشورهای خاورمیانه و در شرایط کنونی بحرین را می توان بحرانی ترین کشور منطقه دانست. قیام های مردمی در این کشور با هدف سرنگونی حکومت "شیخ حمد بن عیسی آل خلیفه" پادشاه فعلی بحرین تداوم دارد. پادشاه بحرین که بعد از فوت پدرش در مارس 1999 به قدرت رسید، سعی می کند چهره ای مدرن و اصلاح طلب داشته باشد اما بسیاری معتقدند تبعیض های مربوط به شیعیان، به شدت از این گروه ناراضی بالقوه ساخته است. شیخ حمد در اولین اقدام در سال 2001 دستور همه پرسی "منشور جدید ملی" را صادر کرد که در همان سال نیز به تصویب اکثریت مردم بحرین رسید. یکی از مهمترین اصول این منشور، احیای انتخابات آزاد بر اساس قانون است. همچنین در این منشور آمده که همه شهروندان در برابر قانون مساوی هستند و هرگونه تبعیض در زمینه هایی همچون جنسیت، اصل و نسب، زبان و مذهب نفی شده است اما این وعده ها هرگز تحقق نیافت و همین مساله خشم مردم بحرین را برانگیخت.
شیعیان بحرین با وجود اینکه قریب به هفتاد درصد از جامعه بحرین را تشکیل می دهند اما بسیاری معتقدند به دلیل سیاست های تبعیض آمیز دولت که خود اقلیتی از طیف سنی این کشور است، از حقوق سیاسی، اجتماعی و حتی اقتصادی شایسته ای برخوردار نیستند و عملا در چشم دولتمردان این کشور "شهروند درجه دو" محسوب می شوند. شیعیان بحرینی بیش از هر چیز خواهان عدالت حاکمان این کشور و پرهیز از سیاست های تبعیض آمیز و نیز امکان دسترسی برابر تمامی شهروندان فارغ از تفاوت های طایفه ای آنها به پست ها و مناصب سیاسی هستند.
دستگیری و پرونده سازی و طرح اتهام هایی همچون تلاش برای براندازی حکومت و دخالت در اقدامات تروریستی، از جمله فشارهای دولت بحرین به شیعیان این کشور است. از سوی دیگر رهبران شیعه بحرینی همواره دولت را متهم می کنند که حوزه های انتخاباتی این کشور به گونه ای تقسیم بندی شده است که برتریهای جمعیت شیعیان به حداقل برسد. علاوه بر آنچه گفته شد دولتمردان بحرین را متهم هستند که در سال های اخیر تلاش کرده اند تا با مهاجرت تعداد زیادی از اعراب سنی از دیگر کشورها به بحرین و دادن تابعیت به آنها، ترکیب جمعیتی این کشور را به ضرر شیعیان تغییر دهند. [1]
نقطه آغازین قیام در برابر حکومت خودکامه پادشاه بحرین فراخوان اینترنتی تظاهرات در اواخر بهمن ماه سال گذشته بود که پلیس بحرین تلاش کرد با توسل به زور تظاهرات معترضان در یک شهر کوچک در شرق بحرین را متفرق کند اما در جریان این درگیری ها یک نفر کشته و بیست نفر زخمی شدند.
با شعله ور شدن آتش خشم عمومی، قیام مردمی به سراسر کشور تسری یافت و میدان "اللولوء" در منامه پایتخت بحرین به مرکز اصلی تجمعات و اعتراضات ضدحکومتی تبدیل شد. در این راستا می توان به الگوبرداری معترضان بحرینی از قیام مردم مصر اشاره کرد. بدین ترتیب که تجمع در میدان "تحریر" قاهره موجب شد تا میدان "اللولوء" به نماد مقاومت مردم معترض بدل شود تا جایی که با گذشت چند روز از تداوم درگیری ها رژیم بحرین اقدام به تخریب میدان مذکور نمود.
نکته قابل توجه در زمینه قیام مردمی بحرین فرار به جلو و فرافکنی مقامات این کشور بوده است. رهبران خودکامه بحرین که مقاومت سیاسی و اجتماعی شیعیان به رهبری جنبش شیعی "الوفاق" را محور اصلی مبارزات مردمی برآورد می کنند، جمهوری اسلامی را عامل اصلی برهم زدن ثبات و امنیت این کشور کوچک عربی معرفی می کنند. این در حالی است که نیروهای نظامی کشورهای عربستان سعودی و امارات که با دعوت حاکمان بحرین به خاک این کشور وارد شده اند در به خاک و خون کشیدن اعتراضات مردمی اوج مداخله گری در امور داخلی یک کشور را به نمایش گذاشته اند.
دولت بحرین در برابر اعتراضات مردمی از هیچ اقدامی فروگذار نکرده است. از یک سو حاکمان منامه با وعده های خود در زمینه اصلاحات سیاسی، اقتصادی و اجتماعی به دنبال فرونشاندن خشم عمومی هستند و از سوی دیگر کشتار مخالفان با کمک نیروهای بیگانه و تخریب مکان هایی چون مساجد و حسینیه ها به اقدامات هر روزه حکومت تبدیل شده است.[2]
در شرایط کنونی مخالفان حکومت، براندازی رژیم آل خلیفه را به عنوان هدف اصلی قیام عمومی بحرین دنبال می کنند و خشونت و قتل و خونریزی حاکمان منامه تاکنون نتوانسته مخالفان را از میدان به در کند. به گمان بسیاری از تحلیل گران حکومت آل خلیفه را می توان گزینه بعدی پیوستن به سرنوشت رژیم های ساقط شده مصر و تونس به شمار آورد. در این میان رژیم محافظه کار و ارتجاعی عربستان را می توان به عنوان یکی از مهمترین عوامل حفظ وضع موجود و به نوعی محافظه کاری عربی در منطقه به شمار آورد که البته این رژیم نیز در درون خود با چالش هایی روبرو بوده است.
پی نوشتها
[1] - "وضعیت شیعیان بحرین"، ترجمان سیاسی، شماره 35 خاورمیانه، ص2.
[2] - "بحرین و تداوم سرکوب قیام مردمی" در:
http://www.tabnak.ir/fa/news/155306
تاريخ : چهارشنبه بیست و چهارم اسفند ۱۳۹۰ | 12:14 | نویسنده : ارشادحسین مطهری |
.: Weblog Themes By Pichak :.
